Bağıl hareket konu anlatımı, 11.sınıf fizik

11.sınıf fizik dersi bağıl hareket, gözlenenin gözlemciye göre bağıl hızı ve bileşke hızı bulma ders notları.

Cisimlerin birbirine göre hareketidir.

Otobüs içindeyken, otobüs harekete başladığında çevredeki ağaçlar ve binalar geriye doğru gidiyor görünür.

Aynı hızlara sahip iki farklı araçta bulunan yolcular diğer aracı duruyor görür.

Bu olaylar hareketin mutlak değil bağıl bir özelliği sahip olduğunu ve referans sistemine göre değişebileceğini gösterir.

Cisimlerin birbirine göre hızına bağıl hız denir.

bagil-hiz

Gözlemci hızını gözlenenin hızından çıkardığımızda bağıl hızı buluruz.

(Vektörel olarak yapılan işlem, gözlemci hızı ters çevrilir ve gözlenen hızla toplanır.)

Sorularda -e göre veya onun gözünden ifadeleri gözlemcinin kim olduğunu verir.

“Ali ye göre Hakanın hızı” veya “Ali’nin gözünden Hakanın hızı” ifadelerinde gözlemci Ali dir.

Aşağıdaki örneklerde görüleceği gibi önemli bir kural da şudur;

İki cismin birbirine göre bağıl hızları eşit büyüklüktedir ancak zıt yöndedir.

Örnek olarak hareket eden bir kişiyi hangi hız büyüklüğünde görüyorsanız, o da sizi aynı büyüklükte hızla görür, ancak zıt yönde görür.

Aynı yönde hareket eden araçlarda bağıl hız

Aynı yönde araçların bağıl hızları.

ayni-yon

K nın L ye göre hızı;

vbağıl = vK + (- vL)

vbağıl = 5v – 3v = 2v

L nin K ya göre hızı;

vbağıl = vL + (- vK)

vbağıl = 3v – 5v = – 2v

Araçların hızı eşit ise bağıl hız sıfır olur, yani birbirini duruyor görürler.

Aynı yönde hareket eden araçlar için bağıl hız, hız büyüklüklerinin farkıdır.

Zıt yönde hareket eden araçlarda bağıl hız

Zıt yönde araçların bağıl hızları.

zit-yon

K nın L ye göre hızı;

vbağıl = vK + (- vL)

vbağıl = 5v + 3v = 8v

L nin K ya göre hızı;

vbağıl = vL + (- vK)

vbağıl = – 3v – 5v = – 8v

Zıt yönde hareket eden araçlar için bağıl hız, hız büyüklüklerinin toplamıdır.

Farklı doğrultularda hareket eden araçlar

Gözlemci olan aracın hızı ters çevrilir ve vektörel toplama yapılır.

farkli-dogrultuda

K nın L ye göre hız büyüklüğü ve yönünü bulalım.

L ye göre ifadesi varsa L gözlemcidir.

vbağıl = vK + (- vL)

Gözlemci hızı ters çevrilir.

K hızına eklenir. ( Uç uca ekleme veya paralel kenar yöntemiyle)

bileske-hiz

Bileşke hız bağıl hızdır.

Bir yanıt yazın